การผสมปุ๋ยเคมีใช้เอง

สมดุลย์ พวกเกาะ
08-98626386

วิธีการคำนวณจำนวนแม่ปุ๋ยเคมีที่ต้องใช้ ในการผสมปุ๋ยเคมีสูตรต่างๆ ใช้เอง

แม่ปุ๋ย

    1. แม่ปุ๋ยที่ให้ธาตุไนโตรเจน ได้แก่ ปุ๋ยเคมีสูตร 21-0-0 หรือ 46-0-0
    2. แม่ปุ๋ยที่ให้ธาตุฟอสฟอรัส ได้แก่ ปุ๋ยเคมีสูตร 0-3-0 หรือ 18-46-0
    3. แม่ปุ๋ยที่ให้ธาตุโปแตสเซี่ยม ได้แก่ ปุ๋ยเคมีสูตร 0-0-50 หรือ 0-0-60

ตัวอย่าง

นายแจค ต้องการใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 30-5-18   กับสวนยางที่เปิดกรีดแล้ว จำนวน 30 ไร่ (ระยะปลูก 3 คูณ 7 ม. ) อัตราต้นละ 0.50 กก./ต้น นายแจค ต้องใช้แม่ปุ๋ยต่างๆ อย่างกี่กิโลกรัม แล้วแบ่งใส่ต้นละกี่กิโลกรัม

วิธีทำ

1. หาจำนวนต้นยางในสวน        1600  ตารางเมตร  คูณ  จำนวนไร่  หารด้วย  ระยะปลูก
  
                                          =     2,286 ต้น

2. จำนวนปุ๋ยเคมีสูตร 30-5-18 ที่ต้องการ             =     1,143 กก.

    1. หาจำนวนธาตุอาหารแต่ละตัวในปุ๋ยสูตร 30-5-18 จำนวน 1,143 กก.

หาจำนวนธาตุไนโตรเจน

                        ปุ๋ย 30-5-18 จำนวน 100 กก.                 มีไนโตรเจน จำนวน         30                       กก.

                                   ดังนั้น  ปุ๋ย 30-5-18 จำนวน 1,143 กก. มีไนโตรเจน จำนวน         = 343 กก.

                    หาจำนวนธาตุฟอสฟอรัส

                                    ปุ๋ย 30-5-18 จำนวน 100 กก.                 มีฟอสฟอรัส จำนวน         5                       กก.

                                    ดังนั้น  ปุ๋ย 30-5-18 จำนวน 1,143 กก.   มีฟอสฟอรัส จำนวน     = 57       กก.

                    หาจำนวนธาตุโปแตสเซี่ยม
  
                                 ปุ๋ย 30-5-18 จำนวน 100 กก.                 มีโปแตสเซี่ยม จำนวน     18                        กก.
                                    ดังนั้น
ปุ๋ย 30-5-18 จำนวน 1143 กก. มีไนโตรเจน จำนวน           = 206  กก.
  
                 สรุป ปุ๋ยเคมีสูตร 30-5-18 จำนวน 1143 กก. มีธาตุอาหารดังนี้
  
                                  ไนโตรเจน จำนวน 343 กก.
  
                                 ฟอสฟอรัส จำนวน 57 กก.
  
                                 โปแตสเซี่ยม จำนวน 206 กก.
  
                 ซึ่งธาตุอาหารต่างๆ ตามจำนวนข้างต้นนี้ คือธาตุอาหารที่จะต้องนำแม่ปุ๋ยสูตรต่างๆ มาผสมกัน
3. หาจำนวนแม่ปุ๋ยที่ต้องใช้ มีวิธีคำนวณ ตามขั้นตอนดังนี้
  
     3.1 หาปริมาณ แม่ปุ๋ย 18-46-0 เนื่องจากเป็นแม่ปุ๋ยที่มีธาตุอาหาร 2 ตัว (กรณีใช้แม่ปุ๋ย 0-3-0 (ปุ๋ยเดี่ยว) สามารถคำนวณหาจำนวนธาตุ
อาหารตัวใดก่อนก็ได้)
  
             ธาตุฟอสฟอรัสจำนวน 46 กก. ได้จากปุ๋ย 18-46-0                 จำนวน                     100         กก.
  
             ดังนั้น  ธาตุฟอสฟอรัสที่ต้องการ 57 กก. ได้จาก 18-46-0     จำนวน     = 124         กก.

3.2 หาปริมาณแม่ปุ๋ย 21-0-0 แต่เนื่องจากปุ๋ย 18-46-0 มีธาตุไนโตรเจนผสมอยู่ด้วย จะต้องหาจำนวนธาตุไนโตรเจนที่ติดไปกับปุ๋ย
      18-46-0 จำนวน 124 กก.ด้วย ดังนี้

     ปุ๋ย 18-46-0 จำนวน 100 กก.    มี ไนโตรเจน                           จำนวน                     18         กก.

                ดังนั้น  ปุ๋ย 18-46-0 จำนวน 124 กก. มี ไนโตรเจน                  จำนวน     =     22   กก.

               ดังนั้นไนโตรเจน ที่ต้องใส่เพิ่ม     = 343 22                                                          =     321    กก.
              
ธาตุไนโตนเจน จำนวน 21 กก. ได้จากปุ๋ย 21-0-0                    จำนวน                          100     กก.

               ธาตุไนโตรเจน จำนวน 321 กก. ได้จากปุ๋ย 21-0-0                   จำนวน     = 1,529 กก.

          3.3 หาปริมาณแม่ปุ๋ย 0-0-60
  
             ธาตุโปแตสเซี่ยม จำนวน 60 กก. ได้จากปุ๋ย 0-0-60                 จำนวน                         100     กก.

                ธาตุโปแตสเซี่ยม จำนวน 206 กก. ได้จากปุ๋ย 0-0-60               จำนวน     = 343     กก.

                เพราะฉะนั้น จะต้องใช้แม่ปุ๋ยสูตรต่างๆ ตามจำนวนดังนี้

                        แม่ปุ๋ย 21-0-0           จำนวน         1,529     กก.
                        แม่ปุ๋ย 18-46-0         จำนวน            124     กก.
                        แม่ปุ๋ย 0-0-60           จำนวน            343     กก.

                                    รวม             จำนวน         1,996     กก.

                นำมาผสมให้เข้ากันแล้วแบ่งใส่ต้นต้นละ = 0.87 กก./ต้น

ข้อสังเกต

1. จำนวนปุ๋ยผสมที่นำไปใส่ต่อต้น (0.87 กก) มีน้ำหนักมากกว่าปุ๋ยสำเร็จ (0.50 กก.) แต่มีปริมาณธาตุอาหารต่อต้นเท่ากัน ทั้งนี้ เนื่องจากแม่ปุ๋ยที่ใช้บางตัวสูตรต่ำเกินไป กรณีนี้ได้แก่ปุ๋ยสูตร 21-0-0 แต่หากใช้ปุ๋ยสูตร 46-0-0 แทนจะช่วยลดปริมาณปุ๋ยไนโตรเจน
ลงกว่าร้อยละ 50

2. การเลือกใช้แม่ปุ๋ยตัวใด ควรพิจารณาจากปุ๋ยที่มีจำหน่ายในท้องถิ่น หาง่าย ราคาไม่แพง

3. ควรผสมปุ๋ยในจำนวนที่พอใช้ในแต่ละครั้ง ไม่ควรผสมเก็บไว้นานๆ เนื่องจากเม็ดปุ๋ยมีขนาดแตกต่างกัน การเคลื่อนย้ายหรือการ
สั่นสะเทือนอาจทำให้ปุ๋ยแต่ละชนิดแยกจากกัน เมื่อนำไปใช้ ต้นยางแต่ละต้นอาจได้รับธาตุอาหารไม่เท่าเทียมกัน

*******************************